201 - Waarom verandering zo ongemakkelijk voelt

Iedereen wil verandering, maar niemand wil écht veranderen. Want veranderen, transformeren is het lastigste dat er is. Het is namelijk focking ongemakkelijk om los te laten wie je was. Ook al voel je aan alles in jezelf dat het tijd is om te vernieuwen. Dat het tijd is om lost te laten. Omdat er een nieuwe versie van jezelf geboren wil worden.

Vorige week waren we in Spanje om ons nieuwe huis te kopen. En daar heb ik het proces aan den lijve ondervonden. In deze aflevering deel ik je hoe het voor mij was. En wat er allemaal gebeurde in mij tijdens onze zoektocht naar het perfecte huis in Spanje. Ik deel met je hoe mijn brein compleet in paniek schoot, en hoe ik bijna teruggleed in mijn oude identiteit. Ondanks alles dat ik weet over breinmanagement.

Want ik was niet over the moon van onze keuze, ik was helemaal niet gelukkig met onze nieuwe plek. Ik was vooral onrustig en bang. En dat is de kern van iedere transformatie. Want echte, diepgaande verandering is niet rustig en zacht en eenvoudig. Transformerende verandering voelt zelden licht. Vaak voelt het leeg. Onwennig. Spannend.

In deze aflevering neem ik je mee in mijn eigen transitie. Ik vertel je over de emotionele rollercoaster waarin ik me op dit moment bevindt. Over hoe ik het op dit moment ervaar om van Zweden naar Spanje te verhuizen. Over mijn omschakeling van mijn oude identiteit naar een nieuwe versie van mezelf.

Ik ga het hebben met je over waarom verandering zo ongemakkelijk voelt. Hoe je het verschil kunt voelen tussen breindrama en intuïtie. En waarom twijfel niet automatisch betekent dat je verkeerd zit. Jouw huidige zelf kan jouw volgende leven niet bouwen, jouw toekomstige zelf kan dat wel. Zij leeft al in jou, zij praat al tegen je, je moet alleen leren hoe je haar kunt verstaan.

Heel veel luisterplezier!

Je kunt de podcast ook luisteren in deze podcast-apps.

• YouTube Video
• YouTube Music Podcast
• Apple Podcast
• Spotify Podcast

Dag mooie vrouw!

Nou, het is gelukt, we hebben een huis gekocht in Spanje. Het ligt in Noord Spanje, aan de Camino naar Santiago, tussen Logrono en Burgos. Het is een oude smederij die twintig jaar geleden is omgebouwd tot een zogenaamde casa rural. De afgelopen twintig jaar is het dan ook verhuurd als vakantie en groepsaccommodatie.

Het huis bestaat uit twee huizen naast elkaar, dus eigenlijk hebben we twee huizen gekocht en ze zijn met elkaar verbonden. En nee, we gaan geen kamers verhuren. Wel hebben we een logeerkamer voor vrienden en familie die op bezoek willen komen, maar we gaan geen B&B beginnen. Danny gaat er wel een meetingpoint opzetten voor pelgrims. Met koffie, thee en wat versnaperingen. Maar ook dat doen we low profile, zodat we ook zelf onze vrijheid behouden. Want we willen natuurlijk ook gaan genieten van ons nieuwe woonland.

Maar jeetje, wat was het een trip zeg, die zoektocht naar ons nieuwe huis. Je moet weten dat er in Spanje echt een boel bagger te koop is. Heel veel ik vertrek huizen zeg maar. Maar goed, we hebben hier natuurlijk ons huis verkocht en eind maart staat de verhuizer op de stoep. Dus we wilden toch wel heel graag een goede plek vinden om in Spanje te landen. En een huis huren is daar echt lastig. Je komt dan gauw op een flatje driehoog achter en dat zag ik eerlijk gezegd echt niet zitten, ook niet voor tijdelijk. En vakantiehuizen zijn natuurlijk schreeuwend duur omdat we het seizoen ingaan.

Dus daarom hebben we de Spaanse funda helemaal uitgekamd en zijn we vorige week naar Spanje gevlogen om huizen te gaan kijken. In totaal hebben we 7 huizen bekeken. Bij twee zijn we niet eens naar binnen geweest, die waren te erg. En bij een aantal huizen hadden we niet het toch wel belangrijke ja-gevoel. Uiteindelijk bleef er één huis over dat alle boxen tikte. Het had een tuin van 2000 m2, een zwembad, een grote schuur en alles was gelijkvloers. Ook heel fijn met het oog op de toekomst. Het was technisch in een goede staat, maar het had wel modernisering nodig. Maar we konden nog wel wat van de prijs afkletsen dus ook daar hadden we dan genoeg budget voor over.

Het was niet de keiharde wow die ik graag wilde, maar het was een prima huis. Een verstandshuwelijk zeg maar. Het lag op 5 minuten rijden van de Camino dus het lag ook in de nabijheid van de pelgrims. We besloten dus om te gaan voor dit huis. Maar we wilden nog wel een tweede keer kijken bij het huis voordat we echt definitief een bod gingen doen. En toen gebeurde het dus. We waren een beetje aan het rondrijden door de omgeving. Danny had een route gemaakt door allerlei caminodorpjes en in een van die dorpjes keek ik naar rechts en zag ik een geel dorpshuis staan dat ik herkende van de Spaanse funda. Dat huis kwam steeds voorbij in de feed, en ik vond het al die tijd al een superleuk huis, maar… geen tuin. En dat was voor mij toch wel een harde eis. Ik hoef geen hectare meer te hebben, maar ik heb het wel nodig om te kunnen wroeten in de grond. En bij dit huis zat een tuin van exact 10m2… Ik had echter niet gezien dat er ook een hele grote overkapping bij zat. En dat is in de warme zomers natuurlijk echt wel heerlijk. Maar goed, nu we er praktisch langsreden heb ik Danny gevraagd om er toch even naartoe te rijden zodat we het van dichtbij konden bekijken. En toen we ervoor stonden zag ik dus de overkapping en we keken elkaar aan en we zeiden tegelijk: dit is wel errug leuk. En: het ligt dus aan de Camino. Tsja…

Lang verhaal kort: uiteindelijk is het dit huis geworden. Maar man, wat een proces is dat geweest zeg. Het huis met het zwembad en de grote tuin tikte echt alle boxen. Het voelde heel rustig, heel vertrouwd. En dat was gelijk de reden waarom ik twijfelde. Want dat huis sluit naadloos aan bij mijn huidige identiteit. Bij de identiteit van Carola met moestuin en grote tuin. Bij de identiteit van Carola die zich schuldig voelt als ze op een mooie zomerse dag geen vuiltjes uit het grind staat te trekken, maar gewoon lekker relaxt buiten gaat zitten. Bij de identiteit van Carola die het fijn vindt om alleen te zijn en om zichzelf terug te trekken.

En wat ik me ineens realiseerde, is dat dit niet alleen over een huis gaat. Dit gaat over afscheid nemen van een versie van mezelf. Van wie ik jarenlang ben geweest. En niemand vertelt je dat verandering ook rouw is. Dat je soms iets loslaat waar je diep van binnen al klaar mee bent, maar wat toch pijn doet omdat het zo vertrouwd was.

Maar wat is het ontzettend lastig om dat aan jezelf toe te geven. Om toe te geven dat ondanks alles dat je weet over hoe je brein werkt en hoe je het kunt managen, dat je het liefste gewoon in je vertrouwde programma blijft rondlopen. Ook al word je er hartstikke ongelukkig en eenzaam van. Want dat is wat ons brein doet. Het heeft liever dat je ongelukkig bent dan dat je de onveiligheid van een nieuw avontuur aangaat.

Dit nieuwe huis zonder tuin past veel beter bij mijn nieuwe zelf, bij de vrouw die geboren wil worden. Bij het deel van mij dat veel te lang in de schaduw heeft gestaan. Dat veel te lang opgesloten heeft gezeten. Maar mijn brein heeft alle middelen ingezet om dat niet te laten gebeuren. Ik heb paniekaanvallen gehad, slapeloze nachten waarin mijn brein me het ene na het andere doemscenario voorspiegelde, ik heb zoveel stress gehad. En tegelijkertijd wist ik diep van binnen dat het goed was. Ik kan je vertellen, dat is een hele vreemde gewaarwording. Om zo bang te zijn en tegelijkertijd te weten dat het goed is.

Het bijzondere aan het verhaal is, dat ik weet dat het hier in Zweden echt klaar is. Ik heb ook echt zin in een nieuw avontuur. Maar wat mijn brein op dit moment probeert is, om alles onder controle te krijgen. Het probeert de toekomst te voorspellen op basis van de ervaringen uit het verleden. En dat lukt natuurlijk het beste als we in Spanje een soortgelijke situatie creëren als we hier hebben. Dus dat is waar mijn brein naartoe probeert te sturen en zodra we kiezen voor iets totaal anders, dan gooit het alle wapens in de strijd om bij te sturen.

Gelukkig heb ik het door. Dat maakt het overigens niet minder lastig hoor. Want weten hoe je brein werkt is iets anders dan het ook ervaren en kunnen doorleven in je lichaam. Ik snap dit proces. Ik léér dit aan vrouwen. En toch lig ook ik nu ’s nachts wakker en voel ik paniek. En dat is belangrijk om te zeggen: bewustzijn alleen lost het niet op. Het helpt je alleen om jezelf niet af te wijzen terwijl je er middenin zit.

Dit is ook wat ik bij zoveel vrouwen zie. Ze snappen het rationeel, maar hun zenuwstelsel is nog niet mee. En dan denken ze dat ze falen. Terwijl ze eigenlijk gewoon aan het leren zijn hoe ze zich veilig kunnen voelen terwijl ze middenin een transformatieproces zitten. 

Maar het maakt wel dat ik het er makkelijker kan laten zijn en me er minder door laat beïnvloeden. Ons brein houdt nou eenmaal van wat het kent, niet van wat het juiste is voor ons op dit moment. Want wat je kent geeft je meer van wat je kent, verandering zit juist in wat je niet kent. En wanneer je niet begrijpt hoe je je brein daarin kunt managen, zul je altijd meer van hetzelfde creëren. Of je creëert op wilskracht misschien een prachtig resultaat, maar uiteindelijk val je toch weer terug in je oude gedrag en keer je weer terug naar je oude resultaten.

Het is een heel subtiel mechanisme en ik was er zelf ook bijna ingetuimeld met het kiezen van ons huis. Ik zat echt op het randje. Nog één argument en ik had waarschijnlijk toch weer gekozen voor het veilige. Voor het huis met de tuin. Voor de Carola die zich terugtrekt. En dat had betekend dat ik opnieuw mijn verlangen naar leven, naar mensen, naar beweging opzij had gezet. En dat vond ik confronterend. Om te zien hoe makkelijk ik bijna weer teruggleed in het bekende. Niet omdat het beter was, maar omdat het veiliger voelde.

Het huis met het zwembad voelde heel vertrouwd omdat het bij mijn huidige identiteit paste. En dus werd het door mijn brein geclassificeerd als veilig. Waardoor het geen emotioneel drama maakte. Maar het dorpshuis dat is nieuw, dat is heel eng, dat betekent verandering. En verandering is per definitie onveilig en dus emotioneel.

Ik zie dat ook bij veel vrouwen gebeuren die mee willen doen aan EET als een Vrouw, aan mijn voedingsprogramma. Ze willen niets liever dan meedoen, maar… en dan komt de hele berenboot voorbij rennen. Omdat hun brein diep van binnen weet dat er dan dingen gaan veranderen. En je brein wil geen verandering. Je brein zal altijd kiezen voor wat het kent, niet voor wat het juiste is voor jou op dit moment. Daarom is het zo belangrijk dat je leert hoe je je brein kunt managen. Hoe je het verschil kunt onderscheiden tussen oerbreindrama en je intuïtie. Je intuïtie maakt nooit drama. Nooit.

Je intuïtie zit niet in je hoofd. Die zit in je lijf. Je brein maakt verhalen, je lichaam geeft signalen. En bij dit huis voelde mijn lijf rust en opgewektheid, terwijl mijn hoofd compleet in paniek was. Dat verschil leren herkennen is heel belangrijk. Jouw diepe weten is geen emotie-explosie. Het is stil. Helder. Rustig. En als je leert luisteren naar je lichaam, ga je dat steeds meer ervaren. Je gaat dan merken dat het al weet wat klopt, lang voordat je hoofd ermee instemt.

Je intuïtie is altijd heel rustig en heel duidelijk. Het is een dieper weten. Dat is het gevoel dat je voor een huis staat en weet: dit is het niet. Geen drama, geen emoties, geen buikpijn. Gewoon voelen Ja of Nee. Meer niet.

Drama komt altijd uit je brein. En dat heeft er alles mee te maken dat je oerbrein je probeert te sturen via je emoties. Wanneer je emoties aan staan, staat namelijk je mensenbrein uit en kun je niet meer helder denken. En dat is nu net de bedoeling.

Het punt met je huidige identiteit is, dat je hem hebt opgebouwd in een andere fase van je leven. Jouw huidige identiteit is de optelsom van alles wat je in het verleden hebt ervaren, geleerd en meegemaakt.

Wat heel belangrijk is om je te realiseren is, dat je identiteit niet is wie je bent. Jouw huidige identiteit is wie je hebt geleerd te zijn om veilig te blijven. Het is een overlevingsmechanisme. Jouw huidige identiteit bestaat uit aangeleerde patronen. Rollen. Overlevingsstrategieën. En die hebben ooit een functie gehad. Alleen… ze passen niet alleemaal meer bij de vrouw die je nu aan het worden bent.

In het verleden was je iemand anders dan de vrouw die je nu aan het worden bent. Je bent nu aanbeland in de tweede helft van je leven. Sommigen van ons staan nog op de drempel, anderen zijn daar al een tijdje. En zeker als je daar al een tijdje bent, dan weet je dat je zonder de verdoving van je zorghormonen de dingen nu heel anders ervaart.

En dat betekent ook dat jouw huidige identiteit je niet naar je volgende level kan brengen. Jouw huidige identiteit kan je alleen meer geven van wat je nu hebt. En als dat helemaal is wat je wilt en nodig hebt, dan is dat natuurlijk prima. Maar als je verlangt naar verandering, dan kun je dat alleen maar realiseren vanuit een nieuwe versie van jezelf.

De vrouw die jouw huidige leven heeft gecreëerd, kan jouw volgende leven niet bouwen. Daar is een andere versie van jezelf voor nodig. En voor mij geldt natuurlijk hetzelfde: wij vertrekken uit Zweden omdat we er heel bewust voor kiezen om in de Camino bubbel te gaan leven. Om open minded mensen om ons heen te hebben vanuit de hele wereld. We kiezen voor een totaal ander leven. En dat betekent dat we totaal andere keuzes moeten maken dan we ooit hebben gedaan.

Wanneer we nu zouden kiezen voor het huis met het zwembad, dan zouden we gewoon weer Zweden in een andere vorm creëren. Dan zou ik weer een moestuin gaan aanleggen, deze keer zou ik een mooie houten kas bouwen, we zouden weer water uit onze eigen bron kunnen pompen en we zouden iedere dag moederziel alleen op ons prachtige grondstuk zitten. Net zoals hier. En hoe fijn dat ook is geweest, dat is niet meer waar we nu voor kiezen. Nu kiezen we voor mensen, voor leven, voor contact, voor terug naar de bewoonde wereld. Voor de vrijheid om samen op stap te gaan zonder dat de tuin in een week tijd in een jungle verandert.

Maar voor ons brein is dat heel eng. Ons brein heeft liever dat we veilig zijn. Dus alles wat nieuw is, hoe goed het misschien ook is, wordt geregistreerd als potentieel gevaar. Zelfs positieve veranderingen activeren stress. En wat ik zelf heel sterk merk op het moment en waar ik ook best wel van schrik, is dat ik niet over the moon blij ben met het nieuwe huis. Dat ik een soort van neutraal ben. Dat het helemaal OK is, maar dat het ook rustig een ander huis had kunnen zijn.

En dat is een hele rare gewaarwording waardoor ik constant aan het twijfelen ben. Maar twijfel betekent niet dat je verkeerd zit. Of dat je keuze fout is. En als je niet over the moon bent van blijdschap betekent het ook niet dat je ondankbaar bent. Het betekent alleen maar dat je zenuwstelsel aan het recalibreren is. Ook dat is een fijne bijwerking van de overgang: je hormonale demping valt weg waardoor je dit soort dingen veel sterker gaat waarnemen in jezelf. En alle oordelen en verwachtingen die je in jezelf hebt over hoe iets zou moeten zijn of zou moeten voelen komen naar boven.

En omdat je minder hormonale demping hebt, heeft je brein ook meer behoefte aan controle, aan weten waar het aan toe is. En als dat niet meer is zoals het was, zoals je de dingen in het verleden voelde en ervaarde dan is het logisch dat je aan jezelf gaat twijfelen. Dat je jezelf afvraagt of je wel de juiste beslissing hebt genomen.

En om dit ongemakkelijke gevoel niet te hoeven ervaren keren we dan toch vaak weer terug naar het oude. Naar de gevangenis van onze huidige identiteit. Omdat we niet kunnen dealen met de gevoelens van onrust. Met de emoties en het drama dat ons oerbrein gebruikt om ons weer terug in de oude vertrouwde grot te krijgen.

We blijven hangen in onze huidige, oude identiteit. In een identiteit die is gevormd in onze vruchtbare jaren. In een identiteit die eigenlijk totaal niet meer past omdat:

• Het bekende veilig voelt
• We bang zijn anderen teleur te stellen
• We onze rol als ‘drager’ niet los durven laten
• We wachten tot we ons zich zeker voelen. Alleen komt dat moment natuurlijk nooit

Als ik kijk naar mezelf dan wil mijn hoofd op dit moment de zekerheid dat het allemaal goedkomt. Dat we inderdaad de juiste beslissing nemen. Dat we niet straks in een huis in een plaats wonen waarvan we denken: wat hebben we nu weer gedaan. En mijn hoofd wil die zekerheid halen uit een gevoel van blijdschap. Uit een gevoel van over the moon zijn. Mijn hoofd denkt dat wanneer ik dat voel, dat ik dan de juiste keuze heb gemaakt.

Maar juiste keuzes zijn nooit euforisch. Sterker nog: juiste keuzes bestaan niet. Het willen maken van de juiste keuze is een heel sneaky zelfsabotage mechanisme van je brein. Want dat zorgt er namelijk voor dat je geen keuze maakt. Omdat je eerst zeker wilt weten dat je de juiste keuze maakt. En dat weet je pas achteraf, nadat je de keuze hebt gemaakt.

Er bestaat alleen de beste keuze die je nu kunt maken voor jouw toekomstige zelf. Wanneer het gaat om verandering is er het oude en er is het nieuwe. Daartussen zit een heel stuk niemandsland. En dat niemandsland is waar de meeste vrouwen afhaken. Omdat het ongemakkelijk is. Omdat je jezelf even kwijt bent. Omdat het oude niet meer klopt en het nieuwe nog geen vorm heeft. Maar precies daar vindt transformatie plaats. Niet in het oude. En ook nog niet in het nieuwe. Maar in dat tussenstuk. Dat is de cocon waarin de rups transformeert naar de vlinder. Dat is de plek waar je niet moet terugrennen, maar moet leren blijven en vertrouwen. Ook al schreeuwt je brein moord en brand.

Een tussenstuk waarin het oude niet meer klopt en het nieuwe nog geen vorm heeft. De beste keuze die je daar kunt maken is niet te luisteren naar je brein. Maar te vertrouwen op de keuze die je hebt gemaakt. Op de weg die je bent ingeslagen.

Verandering vraagt niet dat je sterker wordt. Bewust veranderen gaat altijd om eerlijker worden naar jezelf. Om heel bewust te gaan kijken naar wie je was en ruimte te maken voor wie je aan het worden bent. Door jouw toekomstige zelf uit te nodigen om mee te creëren. Om mee te denken en om advies te geven in de keuzes die je kunt maken. Je hoeft het niet perfect te doen. Het gaat erop dat je niet vlucht uit het niemandsland. Dat je leert om daar lang genoeg te blijven zodat je nieuwe identiteit geboren kan worden.

De vrouw die jouw huidige leven heeft gecreëerd, kan jouw volgende leven niet bouwen. Daar is een andere versie van jou voor nodig. En die versie ontstaat niet in comfort. Die ontstaat in het niemandsland. In het loslaten. In rustig blijven en blijven vertrouwen terwijl je het even niet weet.

Als je hier één ding uit meeneemt, laat het dan dit zijn: twijfel betekent niet dat je verkeerd zit. En onrust betekent niet dat je faalt. Het betekent dat je zenuwstelsel iets nieuws aan het leren is. Vertrouw op de keuze die je hebt gemaakt. Niet op de verhalen van je brein.